Hướng dẫn cách điều trị rối loạn điện giải và cách phòng ngừa

Rối loạn điện giải thường xảy ra khi nồng độ chất điện giải thiết yếu trong cơ thể như: Kali, magie, canxi bị mất cân bằng. Tình trạng này xuất hiện chủ yếu do mất nước, tiêu chảy, nôn, chế độ ăn uống không phù hợp. Nếu không xử lý đúng cách sẽ gây ảnh hưởng đến sức khỏe. Vậy cách điều trị rối loạn điện giải và cách phòng ngừa như thế nào? Cùng vivita đọc bài viết dưới đây

Rối loạn điện giải là gì?

Rối loạn điện giải là tình trạng nồng độ các chất điện giải trong cơ thể bị tăng hoặc giảm khác thường. Tình trạng này làm ảnh hưởng đến nhiều hoạt động quan trọng như cân bằng nước, dẫn truyền thần kinh, duy trì nhịp tim. Khi cơ thể bị mất nước thì một trong số những chất điện giải chính như: Kali, Magie, canxi,.. Nồng độ các chất này sẽ bị mất cân bằng. Từ đó, làm cho cơ thể mệt mỏi, khát nước, chuột rút. Với một số trường hợp nghiêm trọng còn ảnh hưởng đến thần kinh, cơ bắp, tim mạch.

Nguyên nhân và dấu hiệu nhận biết gây rối loạn điện giải

Nước chiếm khoảng 70% trọng lượng cơ thể. Máu và chất lỏng xung quanh tế bào còn gọi là khoang dịch chứa phần lớn lượng nước này. Thận và gan, các cơ quan, liên tục di chuyển chất điện giải vào ra khỏi tế bào để điều chỉnh mức chất lỏng trong các ngăn. Do đó, một số tình trạng sức khỏe có thể ảnh hưởng đến khả năng di chuyển và cân bằng điện giải của cơ thể. Khi khoang dịch có quá ít hoặc quá nhiều chất điện giải sẽ gây ra tình trạng mất cân bằng. 

Một số yếu tố gây nguy cơ mất căn bằng điện giải như: 

• Mất nước do tiêu chảy, nôn ói, sốt hoặc đổ nhiều mồ hôi.
• Uống quá ít nước hoặc quá nhiều nước.
• Chế độ ăn uống không đủ khoáng chất ( nhiều quá hoặc ít quá).
• Mắc các bệnh nền như thận, tim mạch, gan, rối loạn nội tiết.
• Sử dụng một số loại thuốc lợi tiểu làm thay đổi nồng độ natri hoặc kali.
• Vận động lao động nặng kéo dài khiến cơ thể mất nước.

Dấu hiệu nhận biết rối loạn điện giải:

Rối loạn điện giải có thể xuất hiện qua nhiều dấu hiệu khác nhau tùy vào mức độ nặng nhẹ. Dưới đây là một số dấu hiệu thường gặp như:

• Mệt mỏi, uể oải, yếu cơ.
• Khát nước, khô miệng
• Đau đầu, chóng mặt.
• Buồn nôn hoặc nôn.
• Chuột rút, co cơ.
• Đau bụng, chướng bụng.
• Tim đập nhanh, loạn nhịp tim, khó tập trung.

Ngoài ra, một số bệnh lý có thể làm mất cân bằng điện giải như:

• Bệnh tim mạch, suy tim, huyết áp cao
• Bệnh thận, gan, nội tiết.

Cách điều trị rối loạn điện giải

Có nhiều phương pháp điều trị rối loạn điện giải khác nhau còn tùy thuộc vào mức độ gây ra tình trạng này. Do đó, không được tự ý bổ sung điện giải với liều cao khi chưa được chỉ định. Tuy nhiên, mọi người có thể tham khảo một số cách điều trị rối loạn điện giải dưới đây.

• Bù nước và điện giải: với trường hợp mất nước do tiêu chảy, nôn ói, ra nhiều mồ hôi. Bạn có thể sử dụng dung dịch bù nước và điện giải theo đúng hướng dẫn. Lưu ý nên uống lượng nhỏ, thường xuyên để cơ thể hấp thu tốt hơn.
• Bổ sung hoặc điều chỉnh điện giải: Nếu trong trường hợp xét nghiệm cho thấy thiếu natri, kali, canxi, magie. Khi đó, bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp bổ sung phù hợp. Tùy thuộc vào mức độ, điện giải sẽ được bổ sung qua đường uống hoặc đường tĩnh mạch.
• Điều trị nguyên nhân: Để điều chỉnh điện giải cũng cần xử lý nguyên nhân gây mất cân bằng điện giải. Ví dụ như: kiểm soát tiêu chảy, nôn ói hoặc điều trị các bệnh lý làm mất cân bằng điện giải.
• Trường hợp nặng cần điều trị tại cơ sở y tế: Trong trường hợp bị rối loạn điện giải nghiêm trọng ảnh hưởng đến tim, não, cơ bắp cần đến cơ sở ý tế để được bác sĩ có phương pháp phù hợp.

Lưu ý: Không được tự ý uống kali, natri, canxi, magie liều cao để điều trị rối loạn điện giải. Việc tự ý bổ sung còn có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe.

Cách phòng ngừa rối loạn điện giải

Việc phòng ngừa rối loạn điện giải rất cần thiết giúp duy trì đủ nước trong cơ thể, chế độ ăn uống đủ chất. Cụ thể như sau:

• Uống đủ nước mỗi ngày: Với thời tiết nắng nóng cần tăng lượng nước khi vận động ra nhiều mồ hôi.
• Bù nước và điện giải đúng cách khi bị tiêu chảy, nôn ói: Có thể bù điện giải oresol theo hướng dẫn của bác sĩ hoặc dược sĩ. Thay vì chỉ uống nước lọc trong trường hợp mất nước nhiều.
• Ăn uống đa dạng các vitamin, khoáng chất: Bổ sung các thực phẩm giàu khoáng chất như sữa, trái cây, các loại đậu, hạt,..
• Hạn chế sử dụng thuốc khi chưa được chỉ định: Nên thăm khám và được chỉ định từ bác sĩ khi dùng thuốc.
• Theo dõi sức khỏe thường xuyên đối với người có bệnh nên như thận, tim, gan rối loạn nội tiết.

Một số câu hỏi thường gặp (FAQ)

Dưới đây là một số câu hỏi và giải đáp thắc mắc giúp mọi người hiểu hơn về rối loạn điện giải. 

Rối loạn điện giải có nguy hiểm không?

Rối loạn điện giải có gây nguy hiểm nếu không biết cách kiểm soát. Vì các chất điện giải cần được cân bằng đồng đều để cơ thể hoạt động bình thường. Nếu trường hợp mức nhẹ có thể xử lý bằng phương pháp bù nước điện giải. Nhưng nếu ở trường hợp nặng nếu không phát hiện và xử lý kịp thời có thể gây ngưng tim và nặng còn tử vong. Vì vậy, nếu có các triệu chứng nghi ngờ rối loạn điện giải cần cơ sở y tế để được điều trị thích hợp, không tự ý dùng thuốc. Không tự ý uống nhiều chất điện giải mà không được hướng dẫn từ bác sĩ. Điều này, có thể gây ra mất cân bằng khác và các biến chứng về sức khỏe.

Rối loạn điện giải nên ăn gì?

Rối loạn điện giải nên ăn thực phẩm giúp cân bằng điện giải như: Chuối, cam, bơ, khoang lang chứa Kali, sữa chua, phô phai, đậu phụ chứa canxi, các loại hạt chứa magie, natri trong trường hợp thiếu natri. Đặc biệt, không nên tự ý tăng lượng muối, kali hoặc uống viên bổ sung khoáng chất chỉ dựa vào triệu chứng.

Uống oresol có cân bằng điện giải không?

Uống oresol có tác dụng bù nước, cân bằng điện giải ở các trường hợp tiêu chảy, nôn ói, ra nhiều mồ hôi. Tuy nhiên, sử dụng oresol cũng cần đúng liều lượng bác sĩ hoặc dược sĩ tư vấn. Cách uống nên uống ngụm nhỏ, không tự ý cho thêm đường, muối. Còn trường hợp rối loạn điện giải do bệnh lý cần phải thăm khám và xét nghiệm để đánh giá mức độ rối loạn.

Kết luận

Trên đây là những thông tin chia sẻ về cách điều trị rối loạn điện giải, nguyên nhân, cách phòng ngừa. Hy vọng qua bài viết sẽ giúp mọi người có thêm kiến thức để nhận biết được tình trạng bệnh và có phương pháp xử lý phù hợp. Nếu còn thắc mắc vui lòng liên hệ vivita để được hỗ trợ tư vấn giải đáp.